Ίδρυση ΙΚΕ: Ο πλήρης οδηγός για το 2026

Η ΙΚΕ (Ιδιωτική Κεφαλαιουχική Εταιρεία) είναι η πιο δημοφιλής μορφή εταιρείας στην Ελλάδα τα τελευταία χρόνια. Χιλιάδες ελεύθεροι επαγγελματίες και νέοι επιχειρηματίες την επιλέγουν κάθε χρόνο, κυρίως επειδή υπόσχεται περιορισμένη ευθύνη με μικρό αρχικό κεφάλαιο. Όμως πίσω από τον εύκολο τίτλο κρύβεται ένα πλαίσιο υποχρεώσεων που λίγοι γνωρίζουν πριν ξεκινήσουν: βιβλία τρίτης κατηγορίας, μηνιαίος λογιστής, διπλή φορολογία 22% συν 5% στα μερίσματα και υποχρεωτικές εισφορές ΕΦΚΑ για τον διαχειριστή.

Σε αυτόν τον οδηγό θα δεις αναλυτικά τι είναι η ΙΚΕ, τι κοστίζει η σύσταση και η διατήρησή της, πώς φορολογείται, ποιες ευθύνες φέρει ο διαχειριστής και για ποιες κατηγορίες επιχειρήσεων είναι όντως η σωστή επιλογή. Στο τέλος θα δεις και την εναλλακτική που όλο και περισσότεροι Έλληνες επαγγελματίες εξετάζουν: την εταιρεία στο εξωτερικό.

Τι είναι η ΙΚΕ

Η ΙΚΕ είναι εμπορική εταιρεία με νομική προσωπικότητα, που ιδρύθηκε με τον νόμο 4072/2012. Τα βασικά της χαρακτηριστικά:

• Μπορεί να ιδρυθεί από ένα άτομο (μονοπρόσωπη ΙΚΕ) ή από περισσότερα.
• Το κατώτατο κεφάλαιο είναι 1 ευρώ, αν και στην πράξη οι περισσότερες ξεκινούν με 1.000 έως 5.000 ευρώ.
• Συστήνεται με ιδιωτικό έγγραφο, χωρίς συμβολαιογράφο, μέσω της Υπηρεσίας Μιας Στάσης του ΓΕΜΗ.
• Τα εταιρικά μερίδια δεν είναι μετοχές και δεν εισάγονται σε χρηματιστήριο.

Η ΙΚΕ σχεδιάστηκε ως η "ελαφριά" εναλλακτική της ΑΕ και της ΕΠΕ: γρήγορη σύσταση, χωρίς συμβολαιογραφικά έξοδα, με όμως ουσιαστικά τις ίδιες λογιστικές και φορολογικές υποχρεώσεις μιας κεφαλαιουχικής εταιρείας.

Νομική προστασία: τι σημαίνει περιορισμένη ευθύνη

Το βασικό πλεονέκτημα της ΙΚΕ είναι ότι τα μέλη ευθύνονται έως το ύψος της εισφοράς τους. Αν η εταιρεία χρεωκοπήσει, οι πιστωτές δεν μπορούν να διεκδικήσουν την προσωπική περιουσία των μελών. Αυτό είναι η ουσιαστική διαφορά από την ατομική επιχείρηση, όπου εσύ και η επιχείρησή σου είστε νομικά το ίδιο πρόσωπο.

Υπάρχει όμως μια σημαντική εξαίρεση: η προστασία δεν καλύπτει τις οφειλές προς το Δημόσιο. Ο διαχειριστής της ΙΚΕ ευθύνεται προσωπικά και εις ολόκληρον για φόρους και ασφαλιστικές εισφορές της εταιρείας που δεν καταβλήθηκαν. Αυτό θα το δούμε αναλυτικά παρακάτω.

Κόστος σύστασης ΙΚΕ

Η σύσταση της ΙΚΕ είναι σχετικά οικονομική σε σχέση με άλλες εταιρικές μορφές:

• ΓΕΜΗ και τέλη καταχώρισης: περίπου 50 έως 150 ευρώ, ανάλογα με τα κεφάλαια και τις δημοσιεύσεις.
• Δικηγόρος για σύνταξη καταστατικού (προαιρετικά): 200 έως 500 ευρώ, αν δεν χρησιμοποιήσεις το υπόδειγμα της Υπηρεσίας Μιας Στάσης.
• Λογιστής για διαδικασία έναρξης: 150 έως 300 ευρώ.

Συνολικά, μια απλή μονοπρόσωπη ΙΚΕ μπορεί να ξεκινήσει με 300 έως 800 ευρώ. Το θέμα δεν είναι η σύσταση. Είναι η διατήρηση.

Βιβλία τρίτης κατηγορίας: η κρυφή υποχρέωση

Αυτό που ξαφνιάζει τους περισσότερους: η ΙΚΕ υποχρεούται να τηρεί διπλογραφικά βιβλία (τρίτης κατηγορίας, κατά την παλιά ονομασία, δηλαδή πλήρη βιβλία βάσει των Ελληνικών Λογιστικών Προτύπων). Δεν έχει σημασία αν η εταιρεία σου έχει τζίρο 5.000 ευρώ τον χρόνο. Από την πρώτη μέρα τηρείς ισολογισμό, αποτελέσματα χρήσης, γενικό καθολικό, ημερολόγιο και υποχρεωτικά βιβλία αποθήκης ή απαλλάσσεσαι μόνο αν πληροίς τα κριτήρια των απλογραφικών, κάτι που στην πράξη σπάνια ισχύει για ενεργή ΙΚΕ.

Αυτό σημαίνει ότι χρειάζεσαι λογιστή σε μόνιμη βάση, όχι μόνο στη δήλωση. Κάθε μήνα: μισθοδοσία αν υπάρχει, τιμολόγια, έξοδα, μισθωτικά, παραμετρικά, ΦΠΑ, παρακρατήσεις.

Κόστος λογιστή

Το μηνιαίο κόστος λογιστή για μια μικρή ΙΚΕ κυμαίνεται τυπικά:

• Μικρή ΙΚΕ χωρίς προσωπικό: 70 έως 120 ευρώ τον μήνα.
• Με 1-3 υπαλλήλους: 120 έως 200 ευρώ τον μήνα.
• Ετήσιος ισολογισμός και δηλώσεις: συχνά χρεώνονται επιπλέον 200 έως 500 ευρώ.

Σε ετήσια βάση μιλάμε για 1.000 έως 2.500 ευρώ μόνο σε λογιστικά, πριν βάλεις οποιονδήποτε φόρο ή εισφορά.

Φορολογία ΙΚΕ: η διπλή φορολόγηση 22% + 5%

Η ΙΚΕ φορολογείται σε δύο επίπεδα:

Πρώτο επίπεδο - φόρος εισοδήματος νομικών προσώπων 22%. Τα κέρδη της εταιρείας φορολογούνται με συντελεστή 22%. Υπάρχει και προκαταβολή φόρου για την επόμενη χρήση, που ανεβάζει το πραγματικό βάρος του πρώτου έτους κερδοφορίας.

Δεύτερο επίπεδο - φόρος μερισμάτων 5%. Όταν η εταιρεία διανείμει τα κέρδη στα μέλη της, το μέρισμα φορολογείται με επιπλέον 5%.

Παράδειγμα: η ΙΚΕ έχει καθαρό φορολογητέο κέρδος 30.000 ευρώ. Πληρώνει 6.600 ευρώ φόρο εισοδήματος. Από τα υπόλοιπα 23.400 ευρώ, αν διανεμηθούν ως μέρισμα, πληρώνει άλλα 1.170 ευρώ. Συνολική φορολογία: 7.770 ευρώ, δηλαδή πραγματικός συντελεστής κοντά στο 26%.

Το σημαντικό: αυτό το 26% αφορά μόνο τα κέρδη της εταιρείας. Οι εισφορές ΕΦΚΑ του διαχειριστή είναι επιπλέον, προσωπικό βάρος, και δεν εξαρτώνται από τα κέρδη.

ΕΦΚΑ: ποιος πληρώνει και πόσα

Εδώ υπάρχει μια ευνοϊκή διάταξη που λίγοι γνωρίζουν: στην ΙΚΕ, τα απλά μέλη (εταίροι) δεν ασφαλίζονται υποχρεωτικά στον ΕΦΚΑ, εφόσον δεν εργάζονται στην εταιρεία ως διαχειριστές. Υποχρεωτική ασφάλιση έχει μόνο ο διαχειριστής, που ασφαλίζεται στην κατηγορία των μη μισθωτών.

Οι εισφορές του διαχειριστή κυμαίνονται περίπου από 240 ευρώ τον μήνα (χαμηλότερη κατηγορία) έως πάνω από 650 ευρώ τον μήνα, ανάλογα με την ασφαλιστική κατηγορία που επιλέγει και τα εισοδήματά του. Σε ετήσια βάση, στην ελάχιστη κατηγορία, μιλάμε για περίπου 2.900 ευρώ τον χρόνο, τα οποία οφείλονται ακόμη και αν η εταιρεία έχει μηδενικό κέρδος.

Ο διαχειριστής της ΙΚΕ: ρόλος και ευθύνες

Ο διαχειριστής είναι το πρόσωπο που εκπροσωπεί νομικά την εταιρεία. Διορίζεται με το καταστατικό ή με απόφαση των εταίρων και οι αρμοδιότητές του περιλαμβάνουν την υπογραφή συμβάσεων, τιμολογίων, δηλώσεων και την εκπροσώπηση της εταιρείας απέναντι σε τράπεζες, εφορία και τρίτους.

Οι ευθύνες του όμως είναι σοβαρές και συχνά υποτιμούνται:

• Προσωπική ευθύνη για οφειλές προς το Δημόσιο: για φόρους, ΦΠΑ, παρακρατούμενους φόρους και ασφαλιστικές εισφορές της εταιρείας, ο διαχειριστής μπορεί να κληθεί να πληρώσει από την προσωπική του περιουσία. Εδώ η περιορισμένη ευθύνη της ΙΚΕ δεν προστατεύει.
• Αστική ευθύνη: για πράξεις που ζημιώνουν την εταιρεία ή τους εταίρους, απέναντι σε τρίτους σε περιπτώσεις απάτης ή υπαιτιότητας.
• Ποινική ευθύνη: για μη απόδοση ΦΠΑ και παρακρατούμενων φόρων, για ανακριβείς δηλώσεις, για μη τήρηση ασφαλιστικών υποχρεώσεων προσωπικού.

Αν η εταιρεία αποκτήσει προσωπικό, ο διαχειριστής είναι εκείνος που υπογράφει και ευθύνεται για τη μισθοδοσία, τις απολύσεις, τις εισφορές και την τήρηση του εργατικού δικαίου.

Συνολικό ετήσιο κόστος διατήρησης ΙΚΕ

Ας βάλουμε τα νούμερα μαζί για μια μικρή μονοπρόσωπη ΙΚΕ χωρίς υπαλλήλους:

• Λογιστής: 1.000 έως 1.500 ευρώ τον χρόνο.
• ΕΦΚΑ διαχειριστή (ελάχιστη κατηγορία): περίπου 2.900 ευρώ τον χρόνο.
• Φόρος 22% στα κέρδη συν 5% στα μερίσματα.
• ΓΕΜΗ, τέλη, δημοσιεύσεις: 100 έως 200 ευρώ τον χρόνο.

Δηλαδή πριν καν βγάλεις κέρδος, η ΙΚΕ κοστίζει 4.000 έως 4.700 ευρώ τον χρόνο σε πάγια. Και σε κάθε ευρώ κέρδους που βγάζεις, περίπου 26% φεύγει σε φόρους.

Για ποιες κατηγορίες είναι ιδανική η ΙΚΕ

Η ΙΚΕ δεν είναι κακή επιλογή, είναι σωστή επιλογή για συγκεκριμένα προφίλ:

• Επιχειρήσεις με φυσική παρουσία στην Ελλάδα: καταστήματα, εστίαση, παραγωγή, εμπόριο με αποθήκη εδώ.
• Όσοι συνεργάζονται κυρίως με ελληνικές επιχειρήσεις που θέλουν ελληνικό τιμολόγιο και ελληνική εταιρική οντότητα.
• Προσλήψεις προσωπικού στην Ελλάδα: η ΙΚΕ είναι το φυσικό όχημα για εργοδότηση στο ελληνικό σύστημα.
• Έργα και συμβάσεις με το ελληνικό Δημόσιο ή με ευρωπαϊκά προγράμματα που απαιτούν εγχώρια νομική οντότητα.
• Οικογενειακές επιχειρήσεις που θέλουν να διαχωρίσουν προσωπική και εταιρική περιουσία με λογικό αρχικό κόστος.

Αντίθετα, αν η δραστηριότητά σου είναι καθαρά ψηφιακή, αν οι πελάτες σου είναι στο εξωτερικό, αν δεν χρειάζεσαι ελληνικό τιμολόγιο για τις συναλλαγές σου, τότε τα πάγια της ΙΚΕ (ΕΦΚΑ διαχειριστή, διπλή φορολόγηση, βιβλία τρίτης κατηγορίας) γίνονται καθαρό βάρος χωρίς αντίκρισμα. Σε αυτές τις περιπτώσεις αξίζει να μελετήσεις την ίδρυση εταιρείας στην Αμερική ή γενικότερα την ίδρυση εταιρείας στο εξωτερικό.

ΙΚΕ εναντίον LLC: η σύγκριση σε δύο γραμμές

Η ΙΚΕ σου δίνει περιορισμένη ευθύνη αλλά σου φορτώνει ΕΦΚΑ διαχειριστή, διπλή φορολόγηση 22% συν 5%, διπλογραφικά βιβλία και μόνιμο λογιστή, συνολικά 4.000 έως 5.000 ευρώ ετήσια πάγια πριν τους φόρους. Μια LLC στο Wyoming ιδρύεται σε 24 έως 72 ώρες, διατηρείται με περίπου 1.200 ευρώ τον χρόνο με όλα μέσα (λογιστικά, φόροι, license) και ο κάτοχός της δεν πληρώνει ασφαλιστικές εισφορές πουθενά. Τη σύγκριση αναλύουμε βήμα βήμα και στο άρθρο Βουλγαρία vs Wyoming LLC, όπου η λογική είναι ακριβώς ίδια με αυτή της ΙΚΕ.

Συχνές ερωτήσεις

Πόσο κεφάλαιο χρειάζομαι για να ανοίξω ΙΚΕ; Νομικά αρκεί 1 ευρώ. Στην πράξη οι περισσότερες ΙΚΕ ξεκινούν με 1.000 έως 5.000 ευρώ για να καλύψουν τα πρώτα έξοδα, αφού το ίδιο το κεφάλαιο δεν αποτελεί εμπόδιο.

Πληρώνει ΕΦΚΑ ο εταίρος της ΙΚΕ; Όχι, εφόσον δεν είναι διαχειριστής. Τα απλά μέλη της ΙΚΕ δεν έχουν υποχρεωτική ασφάλιση στον ΕΦΚΑ. Υποχρεωτικά ασφαλίζεται μόνο ο διαχειριστής, στην κατηγορία των μη μισθωτών.

Πόσο φορολογείται η ΙΚΕ; Με 22% φόρο εισοδήματος στα κέρδη και επιπλέον 5% φόρο στα μερίσματα όταν διανέμονται στα μέλη. Συνολικά ο πραγματικός συντελεστής πλησιάζει το 26%, χωρίς να υπολογίζονται οι εισφορές ΕΦΚΑ του διαχειριστή.

Ποια βιβλία τηρεί η ΙΚΕ; Διπλογραφικά βιβλία (τρίτης κατηγορίας), δηλαδή πλήρη λογιστικά βιβλία με ισολογισμό και αποτελέσματα χρήσης, ανεξάρτητα από τον τζίρο. Αυτό καθιστά απαραίτητο τον μόνιμο λογιστή.

Ευθύνεται ο διαχειριστής με την προσωπική του περιουσία; Για οφειλές της εταιρείας προς το Δημόσιο (φόροι, ΦΠΑ, εισφορές), ναι, προσωπικά και εις ολόκληρον. Για εμπορικές οφειλές προς ιδιώτες, η ευθύνη περιορίζεται στην εταιρεία, εκτός αν υπάρξει απάτη ή βαριά υπαιτιότητα.

Πότε δεν συμφέρει η ΙΚΕ; Όταν η δραστηριότητα είναι καθαρά ψηφιακή με πελάτες εκτός Ελλάδας. Τότε τα πάγια της (ΕΦΚΑ διαχειριστή, διπλογραφικά βιβλία, διπλή φορολόγηση) είναι κόστος χωρίς αντίκρισμα και μια εταιρεία στο εξωτερικό συχνά βγαίνει οικονομικότερη και απλούστερη.

Το συμπέρασμα

Η ΙΚΕ είναι το σωστό εργαλείο όταν η επιχείρησή σου ζει μέσα στην Ελλάδα: φυσικό κατάστημα, ελληνικοί πελάτες, προσωπικό εδώ. Τότε το κόστος των 4.000 με 5.000 ευρώ τον χρόνο και η διπλή φορολόγηση είναι το τίμημα της ελληνικής αγοράς.

Αν όμως δουλεύεις online, τιμολογείς το εξωτερικό και δεν σε δεσμεύει τίποτα γεωγραφικά, η ΙΚΕ σου χρεώνει ασφαλιστικές εισφορές, βιβλία τρίτης κατηγορίας και 26% συνολική φορολογία για πράγματα που δεν χρειάζεσαι. Σε αυτή την περίπτωση δες τα πακέτα και τους χρόνους παράδοσης στη φόρμα ίδρυσης και σύγκρινε με τα δικά σου νούμερα πριν αποφασίσεις.